Ontmoeting doet ertoe!
Tekst: Marcel van Deursen en Herman Smorenberg | Foto’s: Nick Groesbeek
Symposium De Ontmoeting
Stichting Het Schermereiland, Buurthuis De Wachter en Wijkcentrum De Oever hebben hun krachten gebundeld in Stichting De Ontmoeting. Dit werd gevierd met een inspirerend en succesvol symposium over het belang van verbinding in de wijk; een poging om, in samenwerking met het Lectoraat Empowerment & Professionalisering van Hogeschool Inholland Alkmaar, onderzoek en praktijk bij elkaar te brengen.
De vraag waarom sociale cohesie en collectieve veerkracht belangrijk zijn en hoe dit in de praktijk gerealiseerd kan worden, stond centraal.
‘Nieuwe prikkels en voeding voor nieuwe activiteiten in de wijk. Er kan nog zoveel meer!’
Gerdien Lichtenveldt; sociaal cultureel werker Stichting De Ontmoeting
Thema
Huub Purmer, docent en onderzoeker bij Hogeschool Inholland Alkmaar presenteerde een indrukwekkende vlucht over het thema van het symposium. Hij toonde met resultaten van wetenschappelijk onderzoek overtuigend aan dat ontmoeting ertoe doet. Van een gezamenlijk kopje koffie tot het bouwen van gemeenschappen die zelfs uitzicht bieden op overleving van crises. Gezien de huidige geopolitieke spanning een belangwekkend inzicht. Hij constateerde overigens dat het best goed gaat met het aanbrengen van sociaal cement binnen wijken. Er is voldoende vertrouwen tussen mensen onderling én Nederland is koploper in vrijwilligerswerk.
Iets om bij stil te staan is dat onderzoek aantoont dat onvoldoende ontmoetingsplekken en sociale infrastructuur van invloed zijn op het sterftecijfer onder wijkbewoners.
De vaststelling dat investering van één euro in ontmoetingsplekken minimaal zes euro maatschappelijke winst oplevert, moet toch voldoende zijn om gemeenten en andere sponsoren te overtuigen van de meerwaarde. Een conclusie uit het betoog van Huub is dan ook dat (De) Ontmoeting een cruciale rol speelt in de veerkracht van onze wijk.
Workshops
Na een discussie over verbinding en wat dit betekent voor buurthuizen en wijkcentra begaven de bezoekers zich naar hun vooraf geboekte workshop. In totaal waren er zes opties waaruit een keuze gemaakt kon worden. Aan de hand van dagvoorzitter Marleen Kramer werden de resultaten gepresenteerd. Kort samengevat leverde dit het volgende op:
- Bouwen aan gemeenschappen: Een voorbeeld is het Groene Hart; de kracht van omwonenden is het verzamelen en zoeken naar behoeften om de ruimte te vullen en te gebruiken. Dankzij de samenwerking met en steun van de gemeente is een natuurlijke gemeenschap en ontmoetingsplek ontstaan.
- Samen sterk in tijden van moeilijkheden: Het maken van afspraken binnen buurten en wijken is mogelijk belangrijker dan een individueel noodpakket. Aanbevolen wordt een blokhoofd of regisseur aan te stellen die samen met enkele bewoners gemaakte afspraken bewaakt en taken verdeelt in tijden van crisis.
- Jongeren in verbinding op sociale media: vaak schetsen zij een beeld van zichzelf dat niet overeenkomt met de werkelijkheid. Door (online) druk van buitenaf ontstaat negatief gedrag en verbinding. Om dit te voorkomen of beïnvloeden is (preventieve) samenwerking tussen politie, gebiedsmedewerkers en bewoners een voorwaarde.
- Maatschappelijke voorzieningen in de nieuwe wijk ‘Nieuw Oudorp”: Voorkomen moet worden dat er wordt gebouwd zonder vooraf te onderzoeken waar de behoeften liggen. Inventariseer vooraf hoe toekomstige bewoners willen samenleven en welke voorzieningen daarbij noodzakelijk zijn of worden gewenst. De vraag aan deelnemers van de workshop wat een woonomgeving prettig maakt, leverde een interessant beeld op.
- Samen vooruit: centraal stond de vraag wat professionals, bestuurders en vrijwilligers in de wijk, vanuit de praktijk willen meegeven aan het nieuwe college. De terugkoppeling was te kort om conclusies aan te verbinden maar…het college kan een verslag tegemoet zien!
- Aanpak sociale wijkanalyse: Studenten van Inholland deelden hun aanpak en opbrengst van de Sociale Wijkanalyse die zij uitvoerden in Oudorp in het kader van hun opleiding. Interviews en kwaliteitsonderzoek met wijkbewoners en sleutelfiguren tonen het belang van ontmoeting. Gezien de opbrengst van het symposium kon het ook niet anders!
Neem gerust contact op
Geïnspireerd, plannen of ideeën?
Schroom niet en neem contact op met de receptie van Wijkcentrum De Oever (072-5117311) of buurthuis De Wachter (072-5125595)
Halina Ourhris (sociaal cultureel werker in Mare Nostrum) en Huub Purmer voegden nog een cruciale opmerking toe aan de conclusies: Bewonersinitiatieven zijn belangrijk maar professionals zijn nodig om het van de grond te trekken; als wegwijzer en verbinder met gemeenten en overige organisaties zijn sociaal cultureel werkers of opbouwwerkers nodig voor ontwikkeling, borging en continuïteit.
‘Het strand ligt vol zeesterren wel kilometers lang. Een man begon ze terug te gooien. Voorbijgangers noemden het gekkenwerk maar de man antwoordde dat iedere geredde zeester ertoe deed. Oftewel, ieder mens telt en daarvoor doen we dit werk.’ Marleen Kramer; dagvoorzitter
Doordrongen van de noodzaak om ontmoeting mogelijk te maken door samenwerking, inzet en middelen van diverse partijen, verlieten deelnemers het wijkcentrum; je hebt elkaar immers nodig zowel vrijwilligers, bewoners, ketenpartners, professionals en gemeente (gebiedsconsulenten, wijkagenten, beleidsadviseurs).
Impressie en proeverijtjes
Op maandag 26 Januari bezocht Herman Smorenberg het symposium in wijkcentrum De Oever. Hij was onder de indruk, heeft zich vermaakt en schreef het volgende verslag:
Meer dan honderd bezoekers schoven aan bij de openingstoespraak, het gesprekspanel en de vele workshops. Om een indruk op te doen begaf ik mij onder de gasten die de gemeente, het sociaal cultureel- en jongerenwerk, de politie en overige netwerkpartners van de wijkcentra in Alkmaar vertegenwoordigden.
Een van de zes workshops handelde over de digitale leefwereld van jongeren. Er werd een presentatie verzorgd door ‘TrendSein’; een organisatie die zich tot doel stelt de online én offline leefwereld van jongeren inzichtelijk en begrijpelijk te maken. De kans dat jongeren tegenwoordig nog de krant lezen of het journaal kijken is immers niet zo groot.
De zogenaamde ‘proeverijtjes’ boden een welkome afleiding; gezellig even aan tafel om te kijken hoe verbinding tussen mensen er in de dagelijkse praktijk van wijkcentrum De Oever en buurthuis De Wachter uit kan zien.
Ik schoof als eerste aan bij de proeverij van Mariëlle waar geprobeerd werd om met woordzoekers het geheugen te stimuleren; een activiteit vooral gericht op mensen met beginnende dementie en hun mantelzorgers.
Daarna bezocht ik de proeverij van Ria, een activiteit gericht op het samen lezen. Het biedt een moment om de eenzaamheid te doorbreken of zoals Ria zegt: ‘werkt stukken beter dan een pilletje.’
Voor een wandeling kan men wekelijks bij Marga terecht. Zij geeft leiding aan de activiteit “walk en talk”, met de nadruk op talk. Verwacht hier geen hoogdravende wandelsnelheden om de conditie op te vijzelen. Het gaat eerder om een rustig rondje dat ruimte biedt om in contact te komen met andere deelnemers.
Vervolgens schoof ik aan bij Peter die samen met andere getrainde vrijwilligers iedere donderdagmiddag de mogelijkheid biedt aan vijfenzestig-plussers voor een zogenaamd ‘UP-gesprek’; praten over thema’s die belangrijk zijn naarmate we ouder worden. Denk aan onderwerpen als gezondheid, omgaan met veranderingen en hoe je een zinvol leven blijft leiden. Iedereen kan hier ervaringen en inzichten delen, maar gewoon luisteren mag natuurlijk ook benadrukt Peter.
En als laatste proeverij stond daar de Max mobiel. Dé oplossing voor mensen die slecht ter been zijn. De Max mobiel wordt bestuurd door vrijwilligers die mensen naar de huisarts, apotheek, kapper of de stad brengen. De rollator kan gewoon mee. Vooraf is het natuurlijk wel nodig om te reserveren bij het wijkcentrum.
De folders voor alle tijdens mijn rondgang bezochte proeverijtjes liggen bij de receptie van wijkcentrum De Oever. Al met al een geslaagde dag boordevol informatie over de kracht en noodzaak van verbinding.
